Beste ideeën aan de slag met coaches

De SteenGoed Challenge jurytour

05-09-2018 0 reacties

Drie locaties, vier juryleden en één busje. Het is warm en benauwd onderweg, maar nieuwsgierigheid en enthousiasme overheersen. Vandaag ziet de jury de plekken en mensen, waarvan de verhalen hen zo aanspraken. Een tour langs de drie spotlight locaties.

De leden van de jury

Het doel van vandaag is helder: een beeld vormen van de locatie en kennismaken met de betrokkenen. Een goede voorbereiding op het maken van de uiteindelijke keuze voor het beste idee per locatie. Jurylid Masi Mohammadi is met vakantie. De overige juryleden zijn klaar voor vertrek. Harm Edens is programmamaker en actief bezig met duurzaamheid en de wereld om hem heen. Hans Leeflang werkt als adviseur Ruimtelijke Activering bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Juryvoorzitter Josan Meijers is als gedeputeerde verantwoordelijk voor Gelderse gebiedsontwikkeling, Ruimte, Water, Wonen en Cultuur & Erfgoed. Peter Kuenzli heeft dertig jaar ervaring met het van de grond krijgen van complexe en ambitieuze stedelijke vernieuwingsplannen.

Eendracht maakt machtig

De eerste locatie op de route ligt in Hoorn, de kleinste dorpskern van Heerde. Als we aan komen rijden, is de Eendracht niet te missen. Het gebouw is gigantisch, de omgeving geweldig mooi. Zo groen, stil en uitgestrekt. Het imposante pand ligt aan het 55 kilometers lange Apeldoorns Kanaal van Dieren tot Zwolle. Josan vertelt over de miljoenen die zijn geïnvesteerd in de reiniging van het kanaal en de aanleg van natuur. ‘Alleen daarom is een goede invulling van het pand belangrijk.’ We steken het kanaal over en betreden het voorste gedeelte van de Eendracht. Deze goed onderhouden ruimte heeft nog een tijdje dienstgedaan als viswinkel. Daar is niets meer van te merken. We drinken koffie met wethouder, gemeenteraadslid, coach en eigenaren. Jan Berkhoff, wethouder Heerde trapt af met een klein welkomstwoord. Hij voelt zich emotioneel betrokken bij de toekomst van de Eendracht. ‘Als man van de streek zie ik de vorige eeuw in dit pand tot leven komen. De coöperaties die hier hebben gezeten, de boeren die samen gingen inkopen om zo meer macht te krijgen. De Eendracht is tot stand gekomen dankzij dubbeltjes en kwartjes van de bewoners van Hoorn. Veel van hen wonen hier nog. Het zou fijn zijn als iets moois ontstaat waarvan samenleving en bezoekers kunnen genieten. Met elkaar. Eendracht maakt machtig. Dat lied van André Hazes gaat niet meer uit mijn kop.’

Een dorpscorporatie?

Eigenaren Jan Stijf en Renate nemen ons mee door het pand, op dit moment in gebruik als opslag. Het staat vol met antiek en andere sfeerproducten. Of zoals Jan het noemt: ‘Oude spullen, die wachten op een nieuwe functie of bestemming.’ Hetzelfde wat we nu eigenlijk willen met de coöperatie, een nieuwe functie geven. We lopen van het oudste gedeelte uit 1910 door het ‘nieuwe’ stuk naar de vier silo’s, waar vroeger graan werd opgeslagen. ‘Mijn vader heeft het 45 jaar geleden gekocht, opgeknapt en lange tijd gedeeltelijk verhuurd. Er zit zoveel bloed, zweet en tranen in. Verkopen doen we dus niet .’ De uitdaging is om goede ideeën rendabel te laten zijn Volgens coach Corneel Jonkers zijn er verschillende manieren om het aan te pakken. Een manier is het stapsgewijs doorvoeren van de ideeën en  investeringen. Corneel helpt zowel de initiatiefnemers met het uitwerken van de ideeën als Jan en Renate met hun bedrijfsplan. Renate is blij dat er iets gebeurt. Ze vindt het goed het gebouw te delen. ‘We willen dat buurtgenoten er ook iets aan hebben. We organiseren daarom binnenkort een open avond voor de omwonenden om ze op de hoogte te brengen en houden en hun ideeën te horen.’  Juryleden Hans en Peter zijn blij met dit nieuws. ‘Je moet de Eendracht als gebied zien. Een kans voor het dorpsgenootschap. Het zou mooi zijn als de 200 inwoners zouden investeren. Er een soort dorpscoöperatie van maken.’ Als we om het reusachtige pand heenlopen vallen de bijzondere trapsgewijze gevels op. Harm Edens: ‘Het zou toch zonde zijn als dit alles naar de verloedering gaat.’ Een mooie conclusie van het eerste bezoek. Een geweldige locatie met unieke kansen voor een nieuwe invulling.

Off-grid leven op de Fliegerhorst

Bij de tweede locatie komen we terecht in een compleet andere wereld. Ook de rol van de jury is hier anders. De drie ideeën over de functionele invulling van de Fliegerhorst hebben een grotere kans van slagen als ze naast elkaar worden uitgewerkt. Het is geen kwestie meer van jureren, maar van stimuleren. Josan: ‘De jury is hier een klankbord om de visie en het concept van de bewoners, de wethouder en de eigenaren te verrijken. Deze plek heeft een mooi verhaal. We moeten dit zichtbaar maken en behouden.’ De rijke geschiedenis van de Fliegerhorst in Teuge bestaat onder andere uit de opvang van de Molukse gemeenschap in de voormalige bunkerboerderijen. De laatste zeventien jaar woont de ecologische leefgemeenschap Eco-Tribe er. Zij hebben de twaalf gebouwen gekraakt en leven er off-grid, niet aangesloten op elektriciteitsnetwerk, waterleiding of riool.

De wil is er, maar de weg?

Bewoners Maja en Mark ontvangen alle betrokkenen in een prachtig houten bouwwerk, de Natuurtempel. Zeven jaar hebben ze hieraan gewerkt. Dat geduld hier een schone zaak is, blijkt later weer als Mark vertelt over de visgraten vloer op de zolder van hun woonhuis. Drie maanden lang is hij bezig geweest met het schoonmaken van de losse onderdelen.

In een cirkel zitten we in de tempel. In het midden een vaas met bloemen en een grote veer. ‘Van een adelaar,’ verduidelijkt Mark. ‘Wij moeten allemaal net zo hoog vliegen als deze vogel voor een duidelijke visie op de Fliegerhorst.’ Eigenaar Hester Baar is blij dat er iets gebeurt. ‘We hebben het niet gekocht om te laten kraken. Misschien kunnen we weer iets voor de Molukse gemeenschap betekenen.’ Ook Arjen Lagerweij, wethouder Teuge vindt het belangrijk de geschiedenis van de Fliegerhorst in de toekomstplannen te laten terugkomen. De wil is er, maar als we even later rondlopen, zien we pas echt hoe groot en vervallen het terrein is. De mestgeur, die ons van weerszijden van het terrein tegemoetkomt, vormt ook een probleem. De voormalige bunkerboerderijen zijn in slechte staat. Harm: ‘Als we bouwkundig niets doen, stort alles in elkaar. De boerderijen en de verhalen.’ Aan de mensen zal het niet liggen. Een uitdaging is het wel.

Landmark het Juvenaat

De derde en laatste locatie, het Juvenaat in Zevenaar, ligt aan het begin van het dorp. Een bijzondere locatie: vlakbij het centrum en omringd door groen. Landgoed Zevenaar is dankzij een ijzeren wil van de landheer altijd open gebied gebleven. Het Juvenaat ziet er aan de voorkant goed verzorgd uit. Een mooie eerste indruk. Wooncorporatie Baston is de eigenaar. We worden ontvangen met thee, koffie en druiven. Hans Winters, wethouder Zevenaar, is dankbaar voor de Challenge. ‘Als nieuw College van het gefuseerde Zevenaar willen wij energie stoppen in de gemeente en initiatieven omarmen. Het Juvenaat is belangrijk. Het is voor iedereen die in dit gebied woont, werkt of is opgegroeid een landmark.’ Ook Sandra van Zaal, directeur-bestuurder van de wooncorporatie, onderstreept het belang van de Challenge. ‘Er komen zulke mooie plannen binnen. Niets doen met dit gebouw is geen optie. We gaan met elkaar aan de bak.’

Kansen

Een bestemmingsplan ligt er al, dus waarom is er niets van de grond gekomen? Tjeerd de Haan, coach bij het Juvenaat: ‘Een belangrijke sleutel tot succes ligt bij een goede fasering. Maar het maken van een haalbare businesscase is nooit gelukt. Daar zijn we nu mee bezig.’ Als we Marlyn Le Fèvre, communicatieadviseur van Baston Wonen, later door het gebouw volgen, worden de juryleden aangesproken door een boze huurder. Het gebouw wordt gebruikt voor veel verschillende functies en huurders maken zich zorgen om de toekomst. Peter vraagt of het meenemen van de huurders in de plannen geen randvoorwaarde kan zijn. Sandra antwoordt ontkennend. ‘We hebben vanaf het begin gezegd dat we geen randvoorwaarden willen stellen. Alles moet openblijven.’ Ook de toekomst van de vervallen zijvleugel. Wordt deze afgebroken of hersteld? Zodra de jury erdoorheen loopt en de prachtige ruimtes ziet, zijn alle leden enthousiast. Hans: ‘De ruimtelijke kwaliteit is heel hoog. Zoiets maak je nooit meer.’ Josan is enthousiast over de al aanwezige structuur in het Juvenaat. ‘De oplossing is niet gemakkelijk, maar wel zichtbaar. Ik zie hier kansen.’

De juryleden rijden terug naar Arnhem. Sommigen wordt afgezet op het station, anderen bij het Huis der Provincie. Het was een vermoeiende, maar geslaagde dag. De voorbereiding op het maken van de uiteindelijke keuzes is in van start.

0  reacties