Tuinieren in uw vastgoedvalley

Binnenkort ben ik uitgenodigd om op de kennissessie ‘de toekomst van maatschappelijk vastgoed in de Foodvalley' iets te vertellen over herbestemming. Het toeval wil dat het in Hoevelaken is. Niet alleen vlakbij m’n roots, maar ook een plek waar ik nog niet zo lang geleden in gesprek was over de bibliotheek. Mogelijk gaat deze verhuizen en wat doe je dan met het gebouw? ‘Slopen en de grond splitsen voor een paar bouwkavels’ werd al snel geroepen. Al verkennend kwamen er ook de nodige opties voor herbestemming langs. Een vlugge oefening maakte duidelijk dat herbestemmen financieel best aantrekkelijk kon zijn.

Afstoten

Hoevelaken is echt niet de enige plek in Foodvalley waar maatschappelijk vastgoed in beweging is. En dan gaat het niet alleen om bibliotheken. Buurthuizen, scholen en als je de kring nog iets wijder trekt: zorggebouwen en kerken. Veel vastgoed is overbodig geworden door een krimpende overheid en een veranderende samenleving. Veelal geldt: nieuwe bestemming en nieuwe eigenaar gezocht! ‘We gaan afstoten’, zoals dat in beleidstaal heet. Of zijn er andere mogelijkheden?

Ejects

Het zoeken naar een nieuwe bestemming verhoudt zich lastig met verkopen, of erger nog: afstoten. Ik begreep eens van een belegger dat hij een lijst had met zogeheten ‘ejects’: Vastgoed dat niet meer aan de criteria voldeed en daarom uit de kernportefeuille gehaald was. In deze gebouwen zat geen muziek meer. Graag zo snel mogelijk verwijderen, met zo weinig mogelijk inspanning voor een zo hoog mogelijk bedrag. En wat de nieuwe eigenaar er mee zou gaan doen, moest deze vooral zelf weten. Vanuit beleggersperspectief een prima te verdedigen portefeuillestrategie.

Schatkist

Maar daarmee komt een overheid, of dat nu gemeente, provincie of Rijk is, niet weg. De vastgoedafdeling van een gemeente zou zich nog als de belegger kunnen gedragen die inzet op succesvolle verwijdering van zijn ‘ejects’ voor een zo hoog mogelijke opbrengst. De overheid als geheel draagt echter een meervoudige verantwoordelijkheid. Niet alleen de opbrengst voor de schatkist of de gemeentekas telt. Ook wat de gebouwen in de toekomst bijdragen aan de ruimtelijke, sociale en economische kwaliteit speelt een rol. Gelukkig zien steeds meer betrokkenen dit. Toch is dit besef nog lang niet overal aanwezig.

 

 

Tweedehands autoverkoper

Ik las over een wethouder die koste wat het kost probeerde te voorkomen dat een gemeentelijk gebouw monument werd. Dat zou de verkoopopbrengst negatief kunnen beinvloeden. Dat erfgoedzorg ook een gemeentelijke taak is, was hij blijkbaar even vergeten. De overheid is toch geen tweedehands autoverkoper die op een handige manier een verkoop erdoor probeert te duwen? Nee, beter past een rol als tuinier die met en namens ons de vastgoedtuin op zorgvuldige wijze onderhoudt, wiedt en snoeit. Zo’n rol biedt mogelijkheden. Ook bij afstoten van vastgoed.

Kansen in beeld

Er liggen enorme kansen voor herbestemming als middel om identiteit en kwaliteit van bebouwde gebieden te versterken. Dat speelt op een drietal terreinen:

  • Herbestemmen benut fysieke kwaliteit. Bestaande gebouwen hebben al karakter en patina in tegenstelling tot nieuwbouw.
  • Herbestemmen geeft maatschappelijke meerwaarde. Het gebouw blijft behouden voor de buurt en haar bewoners.
  • Herbestemmen is duurzaam. Het hergebruiken van een bestaand gebouw is de meest pure vorm van circulair bouwen die er is.

Het vraagt creativiteit, verbeeldingskracht en betrokkenheid om de fysieke, maatschappelijke en circulaire kwaliteiten te ontdekken en te laten ‘shinen’. Als daar vroeg in het verkoopproces aandacht voor is, kan dat de opbrengsten in zowel sociaal-maatschappelijk als financiële zin optimaliseren.

Verkocht!

Trouwens, moeten al die overbodige ‘planten en bomen’ wel echt weg uit uw vastgoedpark? Is snoeien en verzorgen ook een optie? Of helpt het als er een andere tuinman komt? Vaak is er meer mogelijk dan binnen de muren van een gemeentehuis kan worden bedacht. Een brede verkenning zal nieuwe perspectieven en andere oplossingen voor een of meerdere gebouwen opleveren. Misschien bent u dan wel helemaal verkocht door de nieuwe kansen die u en anderen zien.

Ik praat graag over dit onderwerp met u over door op 24 januari. In Hoevelaken. Aanmelden kan hier. Deelname is kosteloos.

Gerben van Dijk, voorzitter Herbestemmingsteam

1  reacties

Velden met een * zijn verplicht.

 
 

Peter Hendrixen 24-01-18 om 10:52

Met het realiseren van nieuw (multifunctioneel) maatschappelijk vastgoed ('nieuwe parels'), blijven vaak ook 'rotte kiezen' achter in wijken en dorpen. Tijd voor (vooraf) nadenken over een mooie invulling van bestaand maatschappelijk vastgoed door herbestemming met maatschappelijke meerwaarde en ruimtelijke kwaliteit! Dat vereist inderdaad een breder perspectief dan enkel denken in financiële kosten en opbrengsten. @Gerben: je slaat de spijker op z'n kop!